Turista klasea

5

Izenburua: Turista klasea
Idazlea: Kattalin Miner
Argitaletxea: Susa
Urtea: 2020

Esnatu, gosaldu, jantzi, motxila, paketea eta nortasun agiria hartu, Hendaiara joan, Pariserako trenari itxaron. Baliteke gaurkoa izatea azken bisita. Eta oraindik ez zaizkio natural ateratzen talegoa bezalako hitzak. Batzuetan fribolo samarrak iruditzen zaizkio haien arteko elkarrizketak, ez dutelako politikaz hitz egiten, baizik eta pelikulez, liburuez, ametsez. Barre egiten dute, elkar babesten dute.
Uzkiari buruzko tailer batean ezagututako lagun txiletar batzuen etxean geratu zen lehenengo bisitan. Geroztik, ardo botilak hustu zituzten, “ahizpa” esan zioten elkarri, bizi zituzten biolentziak konpartitu. Baina haiei ez zien kontatu muga gurutzatuta trena hartzean sentitzen zuen izua, Charlie Hebdo-ren kontrako atentatua gertatu zenetik.
Adiskidetasuna, elkartasuna, norberarengandik erauzi ezin ditugun beldurrak. Kattalin Minerren bigarren nobelan.

Subscribe
Notify of
guest
5 Iruzkin
Newest
Oldest Most Voted
Inline Feedbacks
View all comments
Andoaingo Martin

Dezepzio handi samarra, prentsan eta hemen bertan liburu honi buruz irakurri ditudan gauzen ondoren. Nobela bat baino gehiago, nobela proiektua dirudi Kattalin Minerren lan honek. Iruditu zait kontakizun on bat osatzeko osagaiak dauzkala, baina presaka idatzita dagoela, istorioaren garapenari mimo handirik jarri gabe, batez ere elkarrizketetan.

Pertsonaiak baino gehiago estereotipoak dira nobelan hitz egiten dutenak. “Batetik, migrantea eta langile klasekoa naizenez, berez, auzo honetan topatu beharko nuke nire burua” bezalako esaldiak aurkitzen ditugu barra-barra elkarrizketetan. Horrelako kategoriak agian baliagarriak dira soziologiako gradu amaierako lan batean edo txosten batean, baina nobela batean ez dute inolako justifikaziorik, beste lanketa bat beharko lukete, idazketa literarioagoa.

Harrigarriki, duela pare bat mendekoa dirudien narratzaile orojakilea ere agertzen da tarteka (“Ez zegoen zapalduta eta hesituta bizizeko jaioa”) eta oro har liburuan gauzak gehiegi eta modu baldar samarrean esplikatzen zaizkio irakurleari (amaierako paragrafo hau da adibide argi bat: “Batzuetan, garai historiko-politikoen bukaerak iristen diren bezala, garai historiko-pertsonalen amaierak ere heltzen direla pentsatu du, edo, akaso, norbanakoek garai historikoen amaierak gogoratzeko, norbere istorioen nolakotasunak gordetzen dituztela gorputzean”).

Laburbiltzeko: nobela laburra izan arren, astun samarra. Aukera galdu bat, osagai berdinekin liburu on bat idatzi baitzitekeen.

Zornotza

Pariserako tren-bidaia batean sorturiko gogoetak eta helmuga bereko aurreko bidaietan bizi izandako egoera gazi-gozoen oroitzapenak biltzen ditu liburu honek.

Egilearen lehenengo eleberriarekin gertatu zitzaidan legez, aitortu behar dut ustez xumea den abiapuntuak ezusteko ederra eman didala kontakizunak aurrera egin ahala. Esango nuke, hain justu ere, apaltasun horretan datzala Minerren nobelen erakargarritasuna, estilo hurbilean eta aski zuzenean azaleratu eta ikusarazten baititu gizarteko hainbat esparrutan eztabaidagai behinenetakoak direnak: transexualitatea, presoen egoera, gizarteak ontzat jotzen dituen parametroetatik kanpo daudenen bizipenak, etab. Gainera, protagonistak preso dagoen laguna bisitatzeko egin behar duen bidaiak aitzakia paregabea eskaintzen du gai horiei heltzeko.

Gaiok mamitsuak izanda ere, gustura irakurtzen da erritmo arineko eleberri hau, eta bat nator aurreko iruzkinetan adierazitakoekin: neuk ere gomendagarritzat jotzen dut.

Bilbo 54.3

Liburu ona Kattalin Minerren bigarrena. Neska batek bere neska-lagun presoari bisita egiten dio Parisera, egun bereko joan-etorrian, eta lehenagoko bisetetan bizitakoa kontatzen zaigu liburuan. Izan ere, Txileko lagun batzuen etxean geratzen zen eta euren biziak eta eurekin bizitakoa azaltzen dizkigu Kattalinek.

Oso azkar irakurtzen da oso laburra den liburu hau eta zapore ona uzten du irakurketak. Merezi du irakurtzea. Beraz, gomendagarria.

Iruñea 12.2

Urtea amaitzeko, Kattalin Minerren liburuaren bila jo nuen: oporretako irakurketa, alegia. Banuen gogoa idazleak proposatutako bidaian murgiltzeko, trenaren pasadizoetatik hasita, Parisera joateko, baita bertako presondegietara ere. Gustura irakurri dut, azkar eta arin, egun pare batez.
Azpimarra bidaian, eta bisitetan, badago ere, Kattalinek beste gai asko proposatzen ditu, gogoeta gordinak, zorrotzak, bidaia atsegin batetik oso urrun. Irakurri beharrekoa, nire ustez.

Gasteiz 9.5

      “Turista klasea” irakurtzen amaitu nuenean, Michel Butorren  La modification   izenekoa  etorri zitzaidan burura. Bi testuek joan-etorriko bidaia bat deskribatzen dute trenez. La modificación  liburuan protagonistak Paristik Erromara bidaiatzen du eta Kattalin Minerrena Hendaiatik Parisera. Baina antzekotasuna horretan bakarrik geratzen da.
 Izenburuak akats bat eragin dezakeen arren, pertsonaia nagusia ez doa oporretako argien hirira, kartzelan dagoen lagun bat bisitatzera baizik.
   Liburuak hamahiru atal ditu. Egilea bidaiaren prestaketak kontatzen eta frantsesa ez jakitearen zailtasunak komentatzen hasten da. Ibilbidean zehar, protagonistak Parisen gertatutako eszenak tartekatzen ditu, bisitatuko dituen lagunak deskribatzen ditu, baita bidaiari batzuen elkarrizketak ere.
Gehien gustatu zaidana preso politikoek Frantziako kartzeletan bizi duten egoera, transexualen eta emigranteen egoera eta, azkenik, Paris hiria kritikatzea izan da. Horrela irakur dezakegu 30. orrialdean: “Paris , hiri hain klasista eta arrazista”.
Hernaniko egilearen hirugarren eleberria da eta ez dit huts egin. Ez nau “Moio gordetzea ezinezkoa zen” bezainbeste hunkitu, baina merezi izan du irakurtzea, are gehiago jabetu bainaiz Frantziako preso politikoen, transexualen eta emigranteen egoeraz. Gainera, erraz irakurtzen da, estilo samurra eta sinplean idatzita baitago. Zalantzarik gabe, oso gomendagarria da.