Ez erran inori

1

Izenburua: Ez erran inori
Idazlea: Maddi Ane Txoperena
Argitaletxea: Elkar
Urtea: 2022

Haurra zela sexu-abusu bat pairatu zuen Lidek, etxean bertan, Donapaleun. Gertakaria memoriaren zoko batean erdi baztertua eduki du urtetan, baina gaztaroan, Baionan bizi dela, trumilka datozkio irudiak gogora. Oroitzapenetik askatu nahian, sexura joko du ihesbide bila, drogara, plazerera, sorgortasunera… Baina Piztia hor da beti, eta ez du bakerik eman nahi.
Gai mingarria hautatu du Maddi Ane Txoperenak bere bigarren eleberria ontzeko, sarritan ezkutuan gorde nahi izan dena, tabuaren izarapean estali, baina mina sufritu duenak ezin ahantzi, isiltasunaren bidez ezin gizartearen zauriak itxi. Kontaketarako trebeziaz eta hizkuntzaren menderatzeaz gain, gaiaren gaineko ezagutza sakona eta sentiberatasun fina erakusten dizkigu egileak.

Subscribe
Notify of
guest
1 Iruzkin
Newest
Oldest Most Voted
Inline Feedbacks
View all comments
Gasteiz 9.5

Duela bi urte Maddi Ane Txoperen Iribarrenek ‘Ene baitan bizi da’ bere lehen eleberria idatzi zuen. Gaia eta estiloa asko gustatu zitzaizkidan eta horregatik irakurri dut bigarrena, ‘Ez esan inori’. Hemen erabat aldatzen da erregistroz, eta oso modu sotilean kontatzen du pertsonaia nagusiak neskato bat zenean jasan zuen sexu-abusua. Izenburuak eleberriaren gaiari buruzko arrastoa ematen digu, Montxo Armendarizek 2011n film bat egin baitzuen gai berari buruz eta antzeko izenburuarekin: “Ez izan beldurrik”.

Oso adierazgarria da liburua Barbara abeslari frantsesaren ‘L’aigle noir’ (‘Arrano beltza’) abestiarekin amaitzea. Barbarak berak kontatu zuen abesti horrek aitak berarekin egindako sexu-abusuak azaltzen zituela.

Egileak emakumeei dagozkien zenbait gai aipatzen dituen pasarteak nabarmenduko nituzke, hala nola, hilekoak eta depilatzeko betebeharra. Horrela, 61. orrialdean irakur daiteke: “Hilekoak mina ere ematen dio: min zorrotz bat, sabelaren azpian. Eta horrelakoetan mundua gelditu bezala egiten zaio. Ezin du bertzerik pentsatu: mina, mina, mina”. Edo 64. orrialdean, Lideren bikotekidearen portaera maxista salatzen du, depilatu ez dela aurpegiratzen dionean. Hala ere, ez nago ados 49. orrialdean prostituzioari buruz dioenean. “Iruditzen zaidak prostituena ez dela izanen hain ofizio txarra”. Emakumeen salerosketa eta sexu-esplotazioa alde batera utzita, XXI. mendeko esklabotza-modu berria bihurtu baita.

Gaia oso gogorra eta mingarria den arren, Hendaiako idazleak modu delikatu eta sotilean kontatzen du, inolako morborik gabe. Ia ez du aipatzen abusua egin zion pertsona, baina eragin zion kalte izugarria islatzen du. Horretarako, oso hizkera lehor eta zuzena erabiltzen du esaldi laburrekin, ia ez dago adjektiborik. Horregatik guztiagatik, oso liburu ausarta eta beharrezkoa iruditzen zait.